Шабда


Шабда
Шабда (санскр., дәлме-дәл:сөз, дыбыс) – үнді философиясында ауызша куәлікті танымның қайнар көзі ретінде қарау. Бұл ретте шабда деп ведалардың абыройлы сөзше (ауызша) куәлігі сенімді білімнің үшінші қайнар көзі мағынасында түсініледі.
Ведалық әдебиетті шрути және смрити деп бөлген сияқты, шабда да солай шрутиге және смритиге (дәлме-дәл: көне заманнан есте қалған, аңыз, дәстүр) бөлінеді, біріншісінің беделі үлкенірек деп есептеледі. Танымның осы түрін чарвактар мен буддистерінен басқа барлық діни – философиялық мектептер мойындады, бірақ әртүрлі мағынада түсінілді. Мысалы, вайшешиктер шабданы шығарылатын, қорытынды білімге жатқызды. Ведантистер мен мимансактар ведалардың сөзін білімнің ең абыройлы қайнар көзі деп санады және оған жасалмаған және мәңгі бар болады деген статус берілді(өйткені сөз (дыбыс), олардың пікірінше, кеңістіктің немесе эфирдің (акаша) қасиеті болады). Мимансактардың буддистер және найяиктармен(ньяя) мәңгі болатын дыбыс туралы полемикасы үнділік логиканың дамуы үшін үлкен маңызды болды.

Философиялық терминдердің сөздігі. - Павлодар: ПМПИ. . 2011.

Смотреть что такое "Шабда" в других словарях:

  • ШАБДА —     ШАБДА (санскр. йabda слово, звук) в индийской мысли широкий спектр явлений: звук, шум, фонема, звук речи, слово, фраза, язык в целом, речь. Практически все названные явления имели свои специфические названия (шум и звук дхвани, или нала,… …   Философская энциклопедия

  • Шабда — доказательство как одно из самостоятельных источников познания в философии Ньяя. Относится к познанию невоспринимаемых объектов, исходящему от авторитетных лиц. Источник: Религиозный словарь     (Санскр.) Слово, или Логос. Источник: Теософский… …   Религиозные термины

  • ШАБДА —         1) Звук вообще, т. е. объект органа слуха.         2) Членораздельный звук человеческой речи.         Так, в слове кот Ш. есть последовательность, к о т . В любом случае Ш. есть кач во первостихии акаши. В философии большое значение имел… …   Словарь индуизма

  • ШАБДА — (Санскр.) Слово, или Логос …   Теософский словарь

  • Шабда — звук; слово; Веды; Омкара …   Словарь йоги и веданты

  • Шабда — (Shabda) См. Внутреннее Звучание …   Словарь йоги

  • ШАБДА-АДВАЙТА —     ШАБДА АДВАЙТА (санскр. вabdadvaita недвойственность слова) религиозно философская концепция индийского грамматиста Бхартрихарч. Изложена гл. о. в первой части (“Брахма канда” “Глава о Брахмане”) его трактата “Вакытадия”. “Лингвистический… …   Философская энциклопедия

  • ШАБДА-СИДДХАНТА —          теория членораздельной речи ; см. ВЬЯКАРАНА. А. Парибок …   Словарь индуизма

  • Шабда Брахман —     (Санскр.) Непроявленный Логос. Веды ; Эфирные Вибрации, рассеянные по всему Пространству . Источник: Теософский словарь …   Религиозные термины

  • ШАБДА БРАХМАН — (Санскр.) Непроявленный Логос. Веды ; Эфирные Вибрации, рассеянные по всему Пространству …   Теософский словарь

Книги



Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.